Vatandaşlık Maaşı İçin Geri Sayım: İlk Ödemeler Ne Zaman?
Milyonlarca dar gelirli aileyi ilgilendiren vatandaşlık maaşı uygulamasında yeni ayrıntılar gündeme geldi. GETAD taslağında 23 bin 552 TL'lik hane geliri sınırı öne çıkarken, 2,5 milyon aileye yönelik destek planının 2027 yılında yaygınlaştırılması hedefleniyor.
Haberin Özeti
- • Vatandaşlık maaşı taslağında, aylık toplam geliri 23 bin 552 TL'nin altında bulunan hanelerin destek kapsamına alınması değerlendiriliyor.
- • GETAD kapsamında yaklaşık 2,5 milyon haneye ulaşılması ve toplam 1,5 trilyon TL'lik destek sağlanması öngörülüyor.
- • Pilot bölgelerin 2026 sonuna kadar belirlenmesi, ilk ödemelerin 2027'nin Ocak-Mart döneminde yapılması ve sistemin aynı yıl ülke geneline yayılması planlanıyor.
Türkiye'de sosyal yardım sisteminin yeniden şekillendirilmesini amaçlayan Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GETAD) için hazırlıklar devam ediyor. Kamuoyunda vatandaşlık maaşı adıyla bilinen yeni model, özellikle geçim sıkıntısı yaşayan aileler ve düşük gelirli emekliler açısından önem taşıyor.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı koordinasyonunda geliştirilen uygulamayla, belirli bir gelir seviyesinin altında yaşayan hanelerin ekonomik açıdan desteklenmesi amaçlanıyor.
Basına yansıyan taslak çalışmada, yardım alabilecek ailelerin belirlenmesinden ödeme takvimine kadar çeşitli başlıklar yer alıyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI KİMLERE VERİLECEK?
Yeni destek sisteminin temelinde hanelerin toplam kazancı bulunuyor.
Üzerinde çalışılan modele göre aynı evde yaşayan bireylerin aylık gelirleri birlikte değerlendirilecek. Bu toplamın belirlenen sınırın altında kalması, sosyal yardımdan yararlanabilmek için önemli koşullardan biri olacak.
Taslakta 23 bin 552 TL tutarı gelir eşiği olarak öne çıkıyor.
Buna göre hane halkının toplam aylık kazancı söz konusu rakamdan düşükse destek sağlanması, bu seviyeye ulaşan veya üzerine çıkan hanelerin ise kapsam dışında tutulması öngörülüyor.
Ancak gelir sınırı ve diğer başvuru koşulları henüz nihai düzenlemeyle kesinleşmiş değil.
EMEKLİLER VATANDAŞLIK MAAŞI ALABİLECEK Mİ?
Hazırlanan model yalnızca herhangi bir işte çalışmayan vatandaşlarla sınırlı tutulmayacak.
Düşük emekli aylığıyla geçinmeye çalışan kişilerin de gelir koşullarını karşılamaları durumunda sistemden faydalanabilmesi planlanıyor.
Burada belirleyici unsur, kişinin emekli olup olmamasından çok yaşadığı hanenin toplam ekonomik durumu olacak.
Örneğin aynı konutta birden fazla kişinin gelir elde etmesi halinde değerlendirme, yalnızca başvuru sahibinin maaşı üzerinden yapılmayacak.
2,5 MİLYON HANE İÇİN DESTEK PLANI
GETAD kapsamında hazırlanan etki analizlerinde yaklaşık 2,5 milyon haneye ulaşılması hedefleniyor.
Program için gündeme gelen toplam kaynak büyüklüğü ise 1,5 trilyon TL seviyesinde bulunuyor.
Bu rakam, her aileye aynı miktarda ödeme yapılacağı anlamına gelmiyor.
Yeni sosyal destek modelinde ailelerin gelirleri, yaşam koşulları ve temel ihtiyaçlarının dikkate alınması öngörülüyor.
Kira, gıda ve ısınma gibi zorunlu harcamalar da destek kapsamının belirlenmesinde değerlendirilen başlıklar arasında yer alıyor.
GELİR DURUMU NASIL BELİRLENECEK?
Vatandaşlık maaşı sisteminin dikkat çeken yönlerinden biri de ihtiyaç sahibi hanelerin belirlenmesinde dijital kamu verilerinden yararlanılması.
Taslakta, Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakıflarının mevcut bilgilerinin diğer kamu kurumlarının kayıtlarıyla birlikte değerlendirilmesi üzerinde duruluyor.
Bu kapsamda SGK verileri, vergi kayıtları, taşınmaz bilgileri ve ilgili finansal verilerin mevzuata uygun biçimde kullanılması öngörülüyor.
Ailenin kaç kişiden oluştuğu, çocuk sayısı, barınma koşulları ve düzenli gelir kaynakları da değerlendirmede etkili olabilecek.
Böylece yalnızca maaşa değil, hanenin genel ekonomik koşullarına dayanan bir sosyal yardım mekanizması kurulması amaçlanıyor.
VATANDAŞLIK MAAŞI NE ZAMAN BAŞLAYACAK?
Yeni uygulamanın Türkiye genelinde aynı anda başlatılması yerine aşamalı olarak yaygınlaştırılması planlanıyor.
Basına yansıyan takvime göre pilot bölgelerin Aralık 2026 sonuna kadar belirlenmesi hedefleniyor.
İlk destek ödemelerinin ise 2027 yılının ocak, şubat ve mart aylarını kapsayan ilk çeyreğinde yapılabileceği belirtiliyor.
Pilot uygulamalarda elde edilen sonuçların değerlendirilmesinin ardından sistemin 2027 yılı içerisinde 81 ilde yaygınlaştırılması amaçlanıyor.
Öte yandan Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, 2026 yılı içerisinde pilot çalışmaların başlatıldığını ve yeni nesil sosyal destek modelinin 2027'de ülke genelinde uygulanmasının hedeflendiğini açıklamıştı.
SAMSUN'DAKİ DAR GELİRLİ AİLELERİ DE İLGİLENDİRİYOR
Vatandaşlık maaşı uygulamasının ülke çapında hayata geçirilmesi halinde Samsun'da yaşayan ve belirlenecek gelir koşullarını sağlayan aileler de destek sisteminden yararlanabilecek.
Salıpazarı, Terme, Çarşamba ve diğer ilçelerde ikamet eden vatandaşlar açısından da hane gelirine ilişkin kriterler önem taşıyacak.
Ancak Samsun'un pilot uygulama kapsamına alınıp alınmayacağına ilişkin doğrulanmış bir açıklama bulunmuyor.
BAŞVURULAR BAŞLADI MI?
GETAD kapsamında başvuruların hangi platform üzerinden alınacağı, kesin gelir şartı ve hanelere yapılacak ödeme miktarları henüz resmen açıklanmadı.
Uygulamaya ilişkin ayrıntıların hazırlık çalışmalarının tamamlanmasının ardından kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.
Vatandaşların başvuru ve ödeme koşulları konusunda Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının resmî duyurularını takip etmeleri gerekiyor.
Bakmadan Geçme