Salıpazarı'nda 200 Yıllık Hafıza: Halim Dayının Değirmeni

Salıpazarı'nın Biçme Mahallesi'nde, köylülerin 'Halim Dayının Değirmeni' olarak bildiği tarihi su değirmeni ile Karagöl olarak da anılan Biçme Deresi, geçmişin izlerini ve doğanın güzelliklerini aynı rotada buluşturuyor.

Haberin Özeti

  • • Biçme Deresi üzerine kurulan ve geçmişinin yaklaşık 150-200 yıl öncesine uzandığı anlatılan değirmen, bölgede yaşanan değişimler nedeniyle üç ayrı dönemde yeniden inşa edildi.
  • • Günümüzde aktif olmayan değirmende eski değirmen taşı ile bazı mekanik parçalar özgün haliyle varlığını sürdürüyor.
  • • Değirmenin çevresindeki Biçme Deresi ve mesire alanı, doğa yürüyüşü ve günübirlik ziyaretler için dikkat çeken yerel bir rota oluşturuyor.

Samsun’un Salıpazarı ilçesine bağlı Biçme Mahallesi, yalnızca doğal güzellikleriyle değil, geçmişten günümüze taşıdığı kırsal yaşam izleriyle de dikkat çekiyor.

Mahallenin içerisinden geçen Biçme Deresi üzerine kurulan ve yöre halkının “Halim Dayının Değirmeni” olarak tanıdığı eski su değirmeni, bölgenin unutulmaya yüz tutmuş kültürel değerlerinden biri olarak varlığını sürdürüyor.

Kesin yapım tarihi bilinmeyen değirmenin geçmişinin, köylülerden aktarılan bilgilere göre yaklaşık 150 ila 200 yıl öncesine uzandığı ifade ediliyor.

Salıpazarı'nda  200 Yıllık Hafıza: Halim Dayının Değirmeni

BÖLGENİN TARİHİ DEĞİRMENE DE YANSIDI

Biçme’de değirmenin bulunduğu çevrenin geçmişte ağırlıklı olarak Rum nüfusun yaşadığı bölgelerden biri olduğu anlatılıyor.

Bölgedeki demografik yapının zaman içinde tamamen değişmesinin ardından buraya yerleşen köylüler, yaşam alanlarını ve üretim yapılarını yeniden oluşturdu. Değirmen de bu süreçte çeşitli dönemlerde zarar gördü ve yeniden yapıldı.

Yerel anlatımlara göre yapı, tarih boyunca üç farklı dönemde yıkılarak yeniden inşa edildi.

Bu nedenle değirmenin ilk yapıldığı tarih ve ilk mimari özellikleri hakkında kesin belgelere ulaşmak oldukça güç.

Salıpazarı'nda  200 Yıllık Hafıza: Halim Dayının Değirmeni

AHŞAP DEĞİRMENDEN GERİYE TAŞI VE MEKANİZMASI KALDI

Özgün yapısının ağırlıklı olarak ahşap olduğu belirtilen değirmen, yaklaşık üç yıl önce yeniden tadilata alındı.

Ancak çalışma tamamlanamadı. Yapının dış duvarları tuğlayla örülmüş halde bırakılırken değirmen bugün aktif olarak kullanılmıyor.

Geçmişte tahıl öğütmek için kullanılan değirmen taşı ile bazı iç mekanizmalar ise büyük ölçüde korunmuş durumda.

Bu parçalar, yapının geçmişteki kullanım biçimini bugüne taşıyan en önemli unsurlar arasında bulunuyor.

Salıpazarı'nda  200 Yıllık Hafıza: Halim Dayının Değirmeni

BİÇME MERKEZDEN 3 KİLOMETRELİK YOL

Değirmene ulaşmak isteyenlerin Biçme Mahallesi merkezinden Şelale mevkisi yönüne doğru yaklaşık 3 kilometre ilerlemesi gerekiyor.

Ancak bölgedeki rota yalnızca tarihi değirmenle sınırlı değil.

Değirmenin hemen çevresinde akan Biçme Deresi, yörede kullanılan adıyla Karagöl, bölgeyi ziyaret edenler için ayrı bir doğal güzellik sunuyor.

KÖPRÜNÜN ALTINDAN DOĞAYA AÇILAN PATİKA

Değirmenden ayrılıp yakınındaki köprüye ulaşıldığında, köprünün sol ayağı tarafından dere yönüne doğru uzanan patika ziyaretçileri geniş ve düz bir alana çıkarıyor.

Bölge, özellikle yöre halkının piknik ve dinlenme amacıyla kullandığı doğal bir mesire alanı niteliğinde.

Salıpazarı'nda  200 Yıllık Hafıza: Halim Dayının Değirmeni

Ağaçların ve derenin oluşturduğu sakin ortam, burada kısa süreli mola vermek veya piknik yapmak isteyenlere uygun bir alan sunuyor.

Ancak güzergâhın bazı bölümlerinin uzun ve yorucu olabileceği unutulmamalı. Bu nedenle özellikle yürüyüş yapmak isteyen ziyaretçilerin hazırlıklı gelmesi önem taşıyor.

KARADERE’DEN YEŞİLIRMAK’A UZANAN SU YOLU

Biçme Deresi yalnızca mahallenin içerisinden geçen kısa bir akarsu değil.

Yerel bilgiler doğrultusunda derenin Karadere Mahallesi çevresinden başlayarak Alan, Karacalar ve Biçme mahallelerinden geçtiği, ardından Tepealtı ve Demirarslan istikametine uzanarak Yeşilırmak’a ulaştığı belirtiliyor.

Bu güzergâhın toplam uzunluğunun yaklaşık 25-30 kilometreyi bulduğu tahmin ediliyor.

Salıpazarı'nda  200 Yıllık Hafıza: Halim Dayının Değirmeni

DOĞA YÜRÜYÜŞÜ İÇİN DİKKAT ÇEKEN BİR ROTA

Dere boyunca ilerleyen patika, suyun küçük çağlayanlar oluşturduğu noktalardan sonra da devam ediyor.

Özellikle doğa yürüyüşü ve keşif yapmayı sevenler açısından bölge oldukça dikkat çekici bir parkur potansiyeline sahip.

Ancak dere yatağına yaklaşılan ve zeminin eğimli hale geldiği noktalarda dikkatli olunması gerekiyor. Yağışlı dönemlerde kayganlaşabilecek taşlar ve dik bölümler yürüyüşü güçleştirebiliyor.

Salıpazarı'nda  200 Yıllık Hafıza: Halim Dayının Değirmeni

KORUNMAYI BEKLEYEN YEREL MİRAS

Bugün üretim yapılmayan Halim Dayının Değirmeni, yalnızca eski bir yapı değil; Biçme’nin üretim kültürünün, köy yaşamının ve kuşaklar boyunca aktarılan yerel hafızasının da önemli parçalarından biri.

Tarihi değirmen, Biçme Deresi, doğal mesire alanı ve yürüyüş güzergâhıyla birlikte değerlendirildiğinde bölge, Salıpazarı’nın kırsal turizm açısından değerlendirilebilecek özgün noktalarından biri olarak öne çıkıyor.

Habersal - Bizi Sosyal Medyada Takip Edin!

Bakmadan Geçme